Top
Ατοπική δερματίτιδα «Κλειδί» η εκπαίδευση του ασθενούς - Κρητικού Μαρίνα
fade
8597
post-template-default,single,single-post,postid-8597,single-format-image,eltd-core-1.1.1,flow child-child-ver-1.0.0,flow-ver-1.3.6,eltd-smooth-scroll,eltd-smooth-page-transitions,ajax,eltd-blog-installed,page-template-blog-standard,eltd-header-type2,eltd-sticky-header-on-scroll-down-up,eltd-default-mobile-header,eltd-sticky-up-mobile-header,eltd-dropdown-default,wpb-js-composer js-comp-ver-5.0.1,vc_responsive

Ατοπική δερματίτιδα «Κλειδί» η εκπαίδευση του ασθενούς

Πολύ σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση της ατοπικής δερματίτιδας και στην πρόληψη των εξάρσεων παίζει η εκπαίδευση των ατοπικών ασθενών και των οικογενειών τους ως προς το νόσημα, τις διαθέσιμες θεραπείες και τη συμμόρφωση στην αγωγή.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η εκπαίδευση του ασθενούς είναι «μια ολοκληρωμένη φροντίδα, που σαν στόχο έχει να βελτιώσει τη φροντίδα που λαμβάνει ο ασθενής, βοηθώντας τον να αυτονομηθεί, να αποκτήσει και να διατηρήσει τις δεξιότητες που θα τον βοηθήσουν να βιώνει την ασθένειά του με τον βέλτιστο τρόπο».

Αυτή η προσέγγιση ακολουθείται τόσο από το Ινστιτούτο Ατοπικής Δερματίτιδας που λειτουργεί στο νοσοκομείο «Α. Συγγρός» στην Αθήνα, όσο και από το Παιδοδερματολογικό Τμήμα του Γ.Ν. Παίδων Πεντέλης.

Στο Ινστιτούτο Ατοπικής Δερματίτιδας το προσωπικό, 6 δερματολόγοι, ένας ψυχολόγος, μία κοινωνική λειτουργός και μία νοσοκόμα, εκπαιδεύουν γονείς και παιδιά για το ατοπικό έκζεμα. Με βιβλιαράκια και φυλλάδια, ειδικές πέτρες που βοηθούν τα παιδιά να μην ξύνονται, αλλά και επίδειξη της σωστής εφαρμογής του μαλακτικού και του χαλαρωτικού μασάζ, οι γονείς αποκτούν όλα τα αναγκαία εφόδια, ώστε να είναι σε θέση να προσφέρουν στο παιδί την ανακούφιση που χρειάζεται. Όπως τόνισε η διευθύντρια του Ινστιτούτου, Καθηγήτρια Δερματολογίας Αλεξάνδρα Κατσαρού-Κάτσαρη, στο πλαίσιο συμποσίου του Fondation pour la Dermatite Atopique, που διοργανώθηκε πρόσφατα στην Αθήνα, «η ατοπική δερματίτιδα έχει σημαντικές επιπτώσεις στην ψυχική υγεία γονέων και παιδιών. Σε έρευνα που πραγματοποιήσαμε σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας διαπιστώσαμε ότι τα παιδιά με ατοπική δερματίτιδα εμφάνιζαν συχνά προβλήματα σκέψης και ελέγχου της προσοχής».

Ένα παρόμοιο πρόγραμμα, με το χαρακτηριστικό όνομα «Το σπιτάκι της Ατοπικής Δερματίτιδας» «τρέχει» και στο παιδοδερματολογικό τμήμα του Γ.Ν. Παίδων Πεντέλης, υπό τη διεύθυνση της Δερματολόγου-Αφροδισιολόγου κυρίας Πέννυς Εμμανουήλ. Στο πλαίσιο του προγράμματος, η διεπιστημονική ομάδα του νοσοκομείου ενημερώνει τους γονείς για την ατοπική δερματίτιδα και τους παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνιση εξάρσεων. Επίσης, οι γονείς ενημερώνονται για τον ρόλο της θεραπευτικής αγωγής, το πώς θα προλάβουν τις υποτροπές, αλλά και το πώς μπορούν να φροντίσουν και να περιποιηθούν σωστά το πάσχον δέρμα του παιδιού τους. Μία ειδικά εκπαιδευμένη ομάδα νοσηλευτών διδάσκει στους γονείς τη σωστή εφαρμογή των ενυδατικών και μαλακτικών ουσιών, καθώς και τη σωστή πρακτική των τεχνικών του μασάζ για την ανακούφιση από τον κνησμό. «Το μασάζ συμβάλλει μεταξύ άλλων στην καλύτερη αποδοχή της θεραπείας από το παιδί και ενισχύει το δέσιμο γονέα –παιδιού», επεσήμανε η κυρία Εμμανουήλ.

Στο «σπιτάκι της Ατοπικής Δερματίτιδας», δίνεται έμφαση και στην ψυχολογική υποστήριξη του παιδιού. Τα παιδιά παίρνουν μέρος σε ποικίλες δραστηριότητες, βιωματικές ασκήσεις, ζωγραφική και παιχνίδια, κουκλοθέατρο και παραμύθια, όπου ενισχύονται να εκφράσουν τα συναισθήματά τους, ενώ γνωρίζοντας και άλλα παιδιά με το ίδιο πρόβλημα «συμφιλιώνονται» με την πάθησή τους.

Μελέτη

Σε μια προσπάθεια μάλιστα να αξιολογηθεί η συμβολή του προγράμματος στο «σπιτάκι της Ατοπικής Δερματίτιδας», στη βελτίωση της ποιότητας ζωής των παιδιών ηλικίας 2 μηνών έως 15 ετών, πραγματοποιήθηκε σχετική μελέτη σε δείγμα 620 παιδιών. Η έρευνα απέδειξε ότι η εκπαίδευση των γονιών και η υποστήριξη των παιδιών συμβάλλει στη μείωση των συμπτωμάτων και των εξάρσεων και στην καλύτερη αντιμετώπιση της νόσου. Πιο συγκεκριμένα, η ερυθρότητα από το 90% πριν τη συμμετοχή στο πρόγραμμα έπεσε στο 54,5%, οι εκδορές μειώθηκαν από 63,7% στο 17,7%, ενώ ο κνησμός μειώθηκε κατά 70% και η ξηρότητα κατά 42%.

Όπως τόνισαν και οι ξένοι καθηγητές που έλαβαν μέρος στο συνέδριο, όπως π.χ. ο Ελβετός παθολόγος με ειδίκευση τη διαβητολογία και την ενδοκρινολογία, υπεύθυνος του Τμήματος Θεραπευτικής Εκπαίδευσης για Χρόνιες Παθήσεις στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Γενεύης, κ. Αlain Golay, «η θεραπευτική εκπαίδευση προσφέρει καλύτερη ποιότητα ζωής, αυξημένη θεραπευτική συμμόρφωση και μειώνει τις επιπλοκές».  Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγματα που ανέφερε ο κ. Golay: στους διαβητικούς, η εκπαίδευση των ασθενών συνεπάγεται 49% λιγότερα έλκη ποδιού και μείωση κατά 70-80% των επεμβάσεων και των ακρωτηριασμών. Τους πάσχοντες από άσθμα, η εκπαίδευση συμβάλλει σε μείωση κατά 80% της συχνότητας των κρίσεων και κατά 50% των απουσιών από την εργασία. Παρόμοια είναι τα αποτελέσματα και σε παθήσεις όπως η σχιζοφρένεια, αλλά και ο πόνος στη μέση. «Έρευνες έχουν δείξει ότι κάθε 1 ευρώ που ξοδεύεται στην εκπαίδευση των ασθενών, οδηγεί στην εξοικονόμηση 4 ευρώ», τόνισε ο ειδικός.

Τι είναι η ατοπική δερματίτιδα

Η ατοπική δερματίτιδα, το γνωστό σε όλους μας έκζεμα, αποτελεί εφιάλτη για χιλιάδες Έλληνες κι εκατομμύρια ανθρώπους σε όλον τον κόσμο. Η χρόνια αυτή φλεγμονώδης διαταραχή του δέρματος, προσβάλλει το 15-30% των παιδιών και το 2-10% των ενηλίκων, και με τις εξάρσεις της ταλαιπωρεί σημαντικά το άτομο.

Είναι μία από τις πιο συχνές παθήσεις του δέρματος στην παιδική ηλικία, έχει όμως σοβαρές συνέπειες στην ποιότητα ζωής τόσο των παιδιών που πάσχουν, όσο και των οικογενειών τους. Εκδηλώνεται με επαναλαμβανόμενα επεισόδια φλεγμονής του δέρματος και έντονου κνησμού και χαρακτηρίζεται από περιόδους έξαρσης και ύφεσης (κατά τη διάρκεια των οποίων το δέρμα εμφανίζει φυσιολογική εικόνα). Το έντονο αίσθημα κνησμού μπορεί να προκαλέσει και δευτεροπαθείς μολύνσεις από βακτήρια ή μύκητες, οι οποίοι μπορεί να «εισβάλλουν» στο τραυματισμένο λόγω του ξυσίματος δέρμα.

«Η ατοπική δερματίτιδα», όπως τόνισε ο Γάλλος παιδοδερματολόγος, στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Νάντης, Dr Sebastien Barbarot, «είναι μια ιδιαίτερη χρόνια νόσος, όπου η όποια θεραπευτική αγωγή απαιτεί  συμμετοχή του ασθενούς και ανάλογη προσαρμογή της θεραπείας ανάλογα με την πορεία της νόσου». Δυστυχώς, στη συγκεκριμένη νόσο, σημειώνει ο ειδικός, τα ποσοστά συμμόρφωσης είναι απογοητευτικά: μία στις δύο περιπτώσεις αποτυγχάνουν να ακολουθήσουν το θεραπευτικό σχήμα που τους έχει προταθεί. Ο φόβος για τυχόν παρενέργειες της αγωγής και η κορτικοφοβία είναι πιο σημαντικοί παράγοντες της μη συμμόρφωσης. «Οι περισσότεροι ασθενείς γνωρίζουν ότι η θεραπείας τους είναι αποτελεσματική, αλλά δεν τη χρησιμοποιούν γιατί φοβούνται. Είναι σημαντικό ο ασθενής να βγει από αυτόν τον φαύλο κύκλο. Και εκεί έγκειται η χρησιμότητα της εκπαίδευσης των ασθενών», υπογράμμισε ο κ. Barbarot.

Θεραπεία & πρόληψη

Η θεραπευτική αντιμετώπιση της ατοπικής δερματίτιδας περιλαμβάνει τη χρήση:

  • Κορτιζονούχων κρεμών.
  • Αντιϊσταμινικών. Πρόκειται για φάρμακα που ανακουφίζουν το παιδί από τον κνησμό.
  • Αντιβιοτικών. Χορηγούνται αν η περιοχή του εξανθήματος έχει επιμολυνθεί.
  • Ενυδατικών και μαλακτικών προϊόντων. Οι ενυδατικές κρέμες αναπληρώνουν τα λιπίδια, καταπραΰνουν το δέρμα και μειώνουν τον κνησμό. Παρόμοια δράση έχουν και τα μαλακτικά προϊόντα. Απαλύνουν, καταπραΰνουν και περιορίζουν τους δερματικούς ερεθισμούς.

Προληπτικά μέτρα:

  • Χρησιμοποιείτε ενυδατικές κρέμες και να αφήνετε το δέρμα του παιδιού σας να στεγνώνει.
  • Μην χρησιμοποιείτε αλκοολούχες λοσιόν γιατί ξηραίνουν το δέρμα.
  • Μην κάνετε πολύ ζεστό μπάνιο στο παιδί σας.
  • Να χρησιμοποιείτε ήπια σαπούνια και να μην σκουπίζετε «βάναυσα» το παιδί σας μετά το μπάνιο.
  • Προσπαθήστε να φοράτε στο παιδί σας βαμβακερά ρούχα και γενικά ρούχα που «αναπνέουν».
  • Κόβετε τα νύχια του παιδιού σας για να μην μπορεί να γρατσουνίζεται. Όταν έχει φαγούρα τοποθετήστε στην περιοχή δροσερές κομπρέσες.
  • Μην το αφήνετε να ιδρώνει πολύ και βοηθήστε το να αποφεύγει το έντονο στρες.
  • Προσπαθήστε να ανακαλύψετε τι το ενοχλεί και να το αποφεύγετε.

 

Πηγή: http://lifepositive.gr